Δημήτρης Λάγιος: 20 χρόνια «ωσεί παρών»

Αν ζούσε, εφέτος θα ήταν 59 ετών - νέος δηλαδή για τους καιρούς μας. Πόσο, μάλιστα, αν ήταν 39... Κι όμως, σ' αυτή την ηλικία κόπηκε, πριν από είκοσι χρόνια, το νήμα της ζωής του συνθέτη Δημήτρη Λάγιου. Αυτό πια κι αν είναι από τ' άδικα...
Ηταν 10 Απριλίου 1991, όταν άφηνε την τελευταία του πνοή στον «Ευαγγελισμό», χτυπημένος ένα χρόνο πριν στον πνεύμονα.
- Πώς είναι δυνατό ο καρκίνος του πνεύμονα να χτυπάει έναν άνθρωπο που δεν κάπνιζε, δεν έπινε, και γενικά ζούσε μια πειθαρχημένη ζωή; - είχα ρωτήσει, λίγο πριν από το τέλος, τον θεράποντα γιατρό, ο οποίος ήταν κατηγορηματικός στη μαύρη διάγνωσή του.
«Λογικά είναι σωστό αυτό που λέτε, αλλά όχι επιστημονικά. Στατιστικά το ποσοστό αυτών που καπνίζουν είναι μεγαλύτερο, αλλά δεν είναι στο απυρόβλητο και αυτοί που δεν καπνίζουν».
Μετεωρίτης
«Ο Δημήτρης Λάγιος πέρασε από το ελληνικό μουσικό στερέωμα σαν ένας μετεωρίτης, φωτίζοντας με δύναμη τον ουρανό και σβήνοντας παράδοξα κι αιφνίδια. Η εφηβική ανυπόταχτη ψυχή του, το μελωδικό ένστικτο, η πίστη στο υψηλό τον χαρακτήρισαν σε όλη τη διάρκεια της αστραπιαίας σταδιοδρομίας του», γράφει ο ποιητής Στρατής Πασχάλης, σε σημείωμά του για τη συναυλία-αφιέρωμα με έργα του Λάγιου, που θα δοθεί την ερχόμενη Τρίτη, 22 Φεβρουαρίου, 8.30 μ.μ. στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών του Ιδρύματος Ωνάση (Συγγρού 107-109). Στο πρόγραμμα, εκτός από τα γνωστά του έργα («Ο Ηλιος ο Ηλιάτορας», σε ποίηση Ελύτη, «Ερωτική πρόβα» κ.ά.), περιλαμβάνεται, σε πρώτη δημόσια εκτέλεση, το ανέκδοτο έργο του «Κάλβειος Ραψωδία». Εκτελεστές: τρεις ορχήστρες, φωνητικό σύνολο και εννέα τραγουδιστές, μεταξύ των οποίων και η κόρη του Υακίνθη (σ' ένα «Νανούρισμα», που της είχε γράψει ο πατέρας της, και τώρα με τη σειρά της του το αφιερώνει).
Ηταν αρχές του 1982, όταν σε μια συναυλία του Γιώργου Νταλάρα τον άκουσα να λέει ένα τραγούδι, που πολύ μου άρεσε: «Ομορφη και παράξενη πατρίδα».
- Ποιού είναι; ρώτησα.
- Ενός νέου συνθέτη, του Δημήτρη Λάγιου.
Ηταν από τον πρώτο του δίσκο, που κυκλοφόρησε έπειτα από λίγο, τον «Ηλιο τον Ηλιάτορα», σε ποίηση Οδυσσέα Ελύτη. Μια θαυμάσια δουλειά ενός νέου συνθέτη, σ' ένα δύσκολο εγχείρημα, που είχε ωστόσο την ευλογία του ποιητή.
Επειτα γνωριστήκαμε, συναντιόμασταν για τις νέες δουλειές, τις συναυλίες, τα σχέδια, τις έρευνές του πάνω στην παραδοσιακή μουσική του νησιού του, της Ζακύνθου. Νέος, ωραίος, ταλαντούχος, πολυσπουδασμένος, σεμνός, μετρημένος, ευγενικός, ανήσυχος, αγαπησιάρης. Και συνδεθήκαμε περισσότερο όταν, το καλοκαίρι του 1990, τον ακολούθησα στην Κύπρο, για μια σειρά συναυλιακών παραστάσεων με το κυπριακό μουσικοχορευτικό σύνολο «Διάσταση». Κι εκεί διαπίστωσα τη μεγάλη αγάπη του για το μαρτυρικό νησί και τους κατοίκους του, που ήταν αμοιβαία. «Ενιωσε και μελοποίησε Κύπριους ποιητές και ως ύστατο συμβολισμό ζήτησε η σορός του να αποτεφρωθεί και να παραδοθεί στη θάλασσα της Ζακύνθου και της Κύπρου», γράφει η σύζυγός του Πέγκυ, σε σημείωμα για τη συναυλία της Τρίτης.
Το τέλος
Ωστόσο, λίγους μήνες πριν (ένα χρόνο πριν πεθάνει) είχαν αρχίσει κάποιες ενοχλήσεις στο αναπνευστικό. Και καθώς συνεχίστηκαν εντονότερες, έκανε μια σειρά εξετάσεων κι ένα ταξίδι στην Αγγλία, όπου βεβαιώθηκε ότι είχε καρκίνο στον πνεύμονα. Η πορεία προς το τέλος ήταν αργή αλλά αναπόφευκτη.
Αυτός όμως έδινε τη μάχη του αισιόδοξος ότι θα νικήσει τον «εισβολέα». Θεραπευτική αγωγή στο νοσοκομείο και στο σπίτι του, αλλά και δουλειά πάνω σε καινούργια πράγματα. Ηταν για έναν δίσκο σε δική του μουσική και στίχους, με τον Γιώργο Νταλάρα, τους αδελφούς Κατσιμίχα και τη Σαβίνα Γιαννάτου. Τίτλος: «Ερωτική πρόβα». (Ο πλήρης αρχικός τίτλος του έργου, που είχε αρχίσει να γράφει πριν εκδηλωθεί η αρρώστια, ήταν «Ερωτική πρόβα στο θάνατο». Τελικά αφαιρέθηκαν οι δύο τελευταίες λέξεις -για να ξορκιστεί ίσως το κακό- κι έτσι κυκλοφόρησε λίγο μετά το θάνατό του). Εκεί και οι στίχοι: «Να ονειρεύομαι απ' το παράθυρο να ταξιδεύω / να μπαίνω μέσα σου να καταστρέφομαι και να πεθαίνω». Και: «Τ' όνειρο είναι που μαγεύει». Μετά το θάνατό του κυκλοφόρησε και μια άλλη θαυμάσια δουλειά του, το «Ινα τι». Και στους δύο αυτούς δίσκους, μερικά κομμάτια τα ερμηνεύει σπαραχτικά ο ίδιος.
Εκεί στο κρεβάτι ετοίμαζε και μια εκδήλωση για την Κύπρο, που έγινε στο «Παλλάς», δώδεκα μέρες πριν από το θάνατό του, με τον ίδιο «ωσεί παρών», γιατί του ήταν αδύνατο να μετακινηθεί. Εφυγε, με τη ζωή που του τσιγκουνεύτηκε, με τα έργα που δεν πρόλαβε να γράψει, αφήνοντας ωστόσο, διαχρονικό απόθεμα, τα μαγικά μουσικά του όνειρα και τη νεανική του εικόνα.

You Might Also Like

0 σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις

Δημοφιλείς 30 ημέρες

Δημοφιλείς 7 ημέρες